Moja córka powiedziała, że ​​nie byłam „wspierająca”, bo byłam na kontroli u lekarza, a potem powiedziała mi, żebym już więcej nie przychodziła, i dowiedziałam się, że wymieniła zamki

Zaśmiała się. „Chodź. Zrobiłam bułeczki. A na ganku jest krzesło z twoim imieniem”.

Jechaliśmy z opuszczonymi szybami, morska bryza owiała nas wokół – miękka, zimna i czysta. Dom Clare stał na urwisku, wystarczająco wysokim, by słyszeć fale, ale ich nie widzieć. Wiatr szumiał w wysokiej trawie niczym szept, a weranda otulała front niczym ramiona, które miały cię obejmować, a nie tylko otaczać widok.

W środku pachniało cynamonem i czystym praniem. Książki leżały na każdej powierzchni, w zlewie stały obtłuczone kubki, a kot o imieniu Percy od razu wskoczył mi na kolana, jakby czekał na mnie od dawna.

Nie rozpakowałem się od razu. Nie było mi to potrzebne.

Clare już rozłożyła ręczniki i sweter na łóżku gościnnym, a także zostawiła karteczkę z napisem: Jeśli chcesz porozmawiać, będę w ogrodzie. Jeśli nie, i tak tam będę.

Tego pierwszego wieczoru siedziałem na ganku z kocem na kolanach i bułką w dłoni. Clare dołączyła do mnie z kieliszkiem wina i przez całe dziesięć minut milczała. Po prostu oddychała obok mnie.

W końcu zapytała: „Czy wszystko w porządku?”

I powiedziałem jej prawdę – całą. Opowiedziałem jej o zamkach, o wiadomościach, o tym, jak zmienił się głos Jenny, kiedy powiedziałem „nie”. Opowiedziałem jej o teczkach, odwołanych pełnomocnictwach, powiernictwie, zmianach w majątku. Powiedziałem jej, że już tak dużo nie płakałem, nie dlatego, że nie bolało, ale dlatego, że w końcu zrozumiałem różnicę między żalem a poczuciem winy.

Słuchała nie ze współczuciem, ale z obecnością.

Kiedy skończyłam, powiedziała: „Myślę, że zrobiłaś coś, czego kobiety w tej rodzinie nigdy nie były uczone. Wybrałaś siebie”.

Skinąłem głową. „Zajęło mi to tylko siedemdziesiąt cztery lata”.

Uśmiechnęła się. „Wciąż szybciej niż większość”.

Siedzieliśmy w zmierzchu, aż wzeszły gwiazdy. Potem weszliśmy do środka i zrobiliśmy herbatę. Tej nocy spałem przy otwartym oknie, a szum oceanu wznosił się i opadał niczym oddech.

Następnego ranka poszliśmy na brzeg. Moje kolana protestowały na żwirowej ścieżce, ale szłam dalej, opierając się o ramię Clare, kiedy było trzeba, i nie przepraszając.

Stanęłam na brzegu wody bez butów i pozwoliłam, by zimna sól szczypała mnie w kostki. „To” – powiedziałam – „wydaje się szczere”.

Clare skinęła głową. „Dlatego nigdy nie odeszłam”.

Tego popołudnia upiekliśmy brzoskwiniowy placek, graliśmy w gin-rummi na werandzie i delikatnie spieraliśmy się o to, czy koty rozumieją angielski. Percy nie skomentował.

Około zachodu słońca mój telefon zawibrował. Kolejna wiadomość – tym razem inna.

Mamo, nie wiem, jak to naprawić. Chciałabym, ale wszystko jest zepsute. Emma nie przestaje o ciebie pytać. Płacze przed snem. Nate nie rozumie, dlaczego nie jestem bardziej zła, ale ja nie wiem. Chyba za tobą tęsknię.

Wpatrywałem się w ekran. Clare to zauważyła i podniosła wzrok. Skinąłem głową.

„Mówi, że za mną tęskni” – powiedziałem. „Wierzysz jej?”

„Myślę, że tęskni za tym, co jej dałeś” – powiedziała Clare delikatnie. „Czy to to samo?”